Hướng dẫn soạn bài Viết văn bản thuyết minh (về một đối tượng) có lồng ghép một hay nhiều yếu tố như miêu tả, tự sự, biểu cảm, nghị luận – Sách Chân trời sáng tạo lớp 11 chi tiết, đầy đủ nhất. Thông qua việc thực hành trả lời các câu hỏi trong phần hướng dẫn và bài tập, chúng ta có thể củng cố kiến thức cơ bản về bài học này.
Câu 1 (trang 102, SGK Ngữ Văn 11, tập hai):
Nhận xét của bạn về cách mở đầu và kết thúc của văn bản
Trả lời
Cách mở đầu và kết thúc mà người viết sử dụng trong văn bản “Xà bông Con Vịt” hoàn toàn phù hợp, đúng với cấu trúc của kiểu bài thuyết minh.
Mở đầu văn bản, người viết đã giới thiệu tác phẩm nghệ thuật – đối tượng thuyết minh – là “Xà bông Con Vịt”. Đây là một tác phẩm truyện kí của nhà văn Trần Chánh Chiếu, được viết vào đầu thế kỉ XX. Việc giới thiệu tác phẩm ngay từ đầu đã giúp người đọc định hình được đối tượng mà tác giả muốn thuyết minh, đồng thời tạo ấn tượng ban đầu cho người đọc.
Kết thúc văn bản, người viết đã khẳng định giá trị của tác phẩm “Xà bông Con Vịt”. Đây là một tác phẩm có giá trị về lịch sử, văn hóa, thể hiện tinh thần yêu nước, ý chí kiên cường, bất khuất của nhân dân ta trong thời kỳ Pháp thuộc. Việc khẳng định giá trị của tác phẩm đã giúp người đọc có cái nhìn tổng quan về tác phẩm, đồng thời giúp người đọc ghi nhớ những nội dung quan trọng của tác phẩm
Việc sử dụng cách mở đầu bằng giới thiệu tác phẩm nghệ thuật và đối tượng thuyết minh, cung cấp các thông tin liên quan và kết thúc bằng khẳng định giá trị của tác phẩm là những phương pháp giúp tăng tính thân thiện và hiệu quả của bài viết thuyết minh.
Câu 2 (trang 102, SGK Ngữ Văn 11, tập hai):
Bài thuyết minh đã giải thích, trình bày những nội dung cụ thể nào? Các nội dung ấy đã làm rõ được đặc điểm nào của đối tượng?
Trả lời
Bài thuyết minh về bộ phim “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh” đã giải thích, trình bày những nội dung cụ thể về nội dung câu chuyện được đề cập trong tác phẩm, những vẻ đẹp/ thành công của tác phẩm và những tín hiệu từ công chúng và dư luận.
Về nội dung câu chuyện, bộ phim kể về cuộc sống của hai anh em Thiều và Tường ở một làng quê yên bình. Hai anh em sống với bà ngoại và người em họ Mận. Họ cùng nhau trải qua những ngày tháng tuổi thơ hồn nhiên, vô tư, gắn bó với thiên nhiên và những người dân quê.
Về vẻ đẹp/ thành công của tác phẩm, bộ phim đã khắc họa thành công hình ảnh tuổi thơ tươi đẹp, hồn nhiên của hai anh em Thiều và Tường. Những thước phim mộc mạc, giản dị nhưng đầy lôi cuốn đã đưa người xem về với những ký ức tuổi thơ của chính mình.
Bên cạnh đó, bộ phim còn thể hiện được tình cảm gia đình, tình cảm bạn bè, tình yêu quê hương của con người Việt Nam. Những tình cảm ấy được thể hiện một cách chân thực, giản dị nhưng vô cùng sâu sắc.
Về những tín hiệu từ công chúng và dư luận, bộ phim đã nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình của khán giả. Bộ phim đã đạt được nhiều giải thưởng danh giá, trong đó có giải Bông sen vàng tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 19.
Những nội dung ấy đã làm rõ được giá trị mà bộ phim “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh” mang lại, đó là những thước phim đánh thức ký ức tuổi thơ và tình quê hương. Bộ phim đã mang đến cho người xem những cảm xúc chân thành, những rung động sâu sắc về những điều bình dị nhất của cuộc sống.
Câu 3 (trang 102, SGK Ngữ Văn 11, tập hai):
Văn bản đã lồng ghép yếu tố nào trong số các yếu tố miêu tả, tự sự, biểu cảm, nghị luận? Cách người viết lồng ghép các yếu tố trên trong văn bản có gì đáng lưu ý?
Trả lời
Trong văn bản thuyết minh về bộ phim “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh”, tác giả đã lồng ghép toàn bộ các yếu tố miêu tả, tự sự, biểu cảm, nghị luận.
Khi nói về nội dung câu chuyện được đề cập trong tác phẩm, tác giả sử dụng yếu tố tự sự để kể lại những câu chuyện, những tình huống, những nhân vật trong phim. Ví dụ, tác giả kể về cuộc sống của hai anh em Thiều và Tường ở một làng quê yên bình, về những ngày tháng tuổi thơ hồn nhiên, vô tư của họ.
Khi nói về những vẻ đẹp/ thành công của tác phẩm, tác giả sử dụng yếu tố miêu tả để khắc họa những hình ảnh, những chi tiết đẹp đẽ, ấn tượng trong phim. Ví dụ, tác giả miêu tả hình ảnh hai anh em Thiều và Tường đang chơi đùa dưới những cánh đồng hoa vàng, hay hình ảnh bà ngoại đang ngồi ru cháu ngủ.
Ngoài ra, tác giả cũng sử dụng yếu tố biểu cảm để thể hiện những cảm xúc, cảm nhận của mình về tác phẩm. Ví dụ, tác giả bày tỏ sự xúc động khi xem bộ phim, hay bày tỏ niềm tự hào về những thành công của bộ phim.
Cuối cùng, tác giả sử dụng yếu tố nghị luận để bày tỏ quan điểm của mình về những khía cạnh, những vấn đề trong tác phẩm. Ví dụ, tác giả cho rằng bộ phim “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh” là một tác phẩm đáng xem, đáng suy ngẫm.
Cách người viết lồng ghép các yếu tố trên trong văn bản được kết hợp một cách hài hòa và sắp xếp theo trình tự hợp lí. Từ đó, làm cho những thông tin của văn bản hiện lên rõ ràng, cụ thể. Văn bản trở nên hấp dẫn, thuyết phục hơn và bộc lộ được tình cảm của người viết.
Câu 4 (trang 102, SGK Ngữ Văn 11, tập hai):
Tác giả đã sắp xếp các nội dung cụ thể trong bài viết theo trật tự nào?
Trả lời
Tác giả đã sắp xếp các nội dung cụ thể trong bài viết về bộ phim “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh” theo trật tự: nội dung – hình thức nghệ thuật – giá trị của tác phẩm.
Với những hướng dẫn soạn bài Viết văn bản thuyết minh (về một đối tượng) có lồng ghép một hay nhiều yếu tố như miêu tả, tự sự, biểu cảm, nghị luận – Sách Chân trời sáng tạo lớp 11 chi tiết như trên. Hy vọng sẽ giúp các bạn nắm được những ý chính của bài học này. Chúc các bạn có những bài soạn thật tốt, để thuận tiện trong quá trình tiếp thu bài giảng.
